Volgens functionarissen mogen dagelijks tot 50 Palestijnen aan beide kanten de grens passeren, naast 50 patiënten die medische zorg zoeken.
Israël heeft maandag de Rafah-grensovergang tussen Gaza en Egypte heropend voor beperkt grensverkeer, volgens Egyptische en Israëlische functionarissen. Het is een belangrijke stap vooruit in het door de VS bemiddelde staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas.
Een Egyptische functionaris, die anoniem met persbureau AP sprak, zei dat op de eerste dag dat de grens opengaat 50 Palestijnen in elke richting zullen mogen oversteken. De overgang was bijna twee jaar gesloten geweest.
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu verklaarde dat Israël tot 50 patiënten per dag zal toestaan Gaza te verlaten, elk begeleid door twee familieleden naar keuze. Ook merkte hij op dat dagelijks 50 Palestijnen die naar huis willen terugkeren doorgang zullen krijgen.
Volgens lokale gezondheidsfunctionarissen hopen zo’n 20.000 Palestijnen in de enclave het gebied te kunnen verlaten om medische behandeling te krijgen. Als de huidige quota gehandhaafd blijven, zal het meer dan een jaar duren voordat iedereen die hulp nodig heeft, daadwerkelijk medische zorg kan ontvangen.
De Verenigde Naties schatten dat tijdens de oorlog tot 100.000 Palestijnen de Gazastrook hebben verlaten, van wie velen hun toevlucht zochten in Egypte. Tegen het huidige tempo zou het meer dan vijf jaar kunnen duren om alle ontheemden te laten terugkeren.
Het Egyptische ministerie van Volksgezondheid liet maandag weten dat 150 ziekenhuizen in het hele land zijn voorbereid om Palestijnse patiënten en gewonden op te vangen die in de komende dagen en weken via Rafah uit Gaza zullen worden geëvacueerd.
Israël heeft gezegd dat het samen met Egypte zal screenen wie via de overgang het gebied mag verlaten. Dat proces zal worden begeleid door EU-grenswachten, met een beperkte Palestijnse aanwezigheid.
De EU-buitenlandchef prees maandag het besluit en noemde het “een concrete en positieve stap in het vredesplan”.
“Voor de zieken en gewonden in Gaza is de heropening een levenslijn. Het maakt het mogelijk dat families na veel te lange tijd weer worden herenigd. Dit soort concrete stappen helpt het bestand vooruit en moet worden voortgezet”, schreef Kallas in een bericht op X.
Functionarissen lieten doorschemeren dat het aantal reizigers dat dagelijks de grens mag passeren mogelijk wordt verhoogd als het systeem goed werkt, maar noemden geen termijnen.
Israëlische soldaten sloten de Rafah-overgang in mei 2024, met het argument dat dit noodzakelijk was om te voorkomen dat Hamas-strijders via de grens wapens zouden smokkelen. Tijdens een staakt-het-vuren in januari 2025 ging de overgang voor enkele dagen kort open voor medische evacuaties, maar niet voor regulier personenverkeer.
Israël aarzelde om de overgang opnieuw te openen, ondanks een staakt-het-vuren dat tot stand kwam via bemiddeling van de Amerikaanse president Donald Trump en dat sinds oktober van kracht is.
De terugkeer vorige week van het lichaam van de laatste Israëlische gijzelaar die in Gaza werd vastgehouden, heeft echter de weg vrijgemaakt voor de heropening. Daardoor kan het bestaande bestand nu overgaan naar de tweede fase, die gericht is op bestuur, wederopbouw en ontwapening van de Gazastrook.
(©Euronews 2026/Managing Editor: Benjamin Sluis - The Press Junction/Illustratie: ©Mohammed Ibrahim via Unsplash)