© Kameron Kincade via Unsplash
Amerikaanse artsen melden dat een varkensnier 271 dagen lang heeft gefunctioneerd in een patiënt: dit is de langstdurende succesvolle toepassing van zo’n transplantatie tot nu toe. Dat staat te lezen bij de BBC dat de publicatie van de casus in het medische tijdschrift The Lancet vermeldt.
De patiënt kreeg het orgaan op 25 januari 2025 en hoefde dankzij de ingreep maandenlang minder vaak naar het ziekenhuis voor dialyse, iets wat hij zelf omschreef als hoop en een uitweg uit een erg zware periode.
De nier werkte meteen na de operatie en bleef bijna negen maanden functioneren. Er waren wel vroege signalen dat het orgaan door het immuunsysteem werd afgestoten, maar die problemen konden aanvankelijk worden aangepakt door zijn medicatie aan te passen. Na ongeveer zes maanden raakten de bloedvaten in de nier beschadigd, ontstak het orgaan en begon het uiteindelijk te falen. De precieze oorzaak is niet volledig duidelijk, omdat er geen klassieke tekenen waren dat antistoffen het varkensorgaan aanvielen.
Xenotransplantatie
De transplantatie maakt deel uit van onderzoek naar xenotransplantatie: het gebruik van organen van een andere diersoort, meestal een varken, om het tekort aan donororganen op te vangen.
Varkens worden gezien als geschikt omdat hun organen qua grootte goed aansluiten bij mensen. Een normaal varkensorgaan zou echter vrijwel meteen door het menselijke immuunsysteem worden aangevallen. Daarom gebruiken onderzoekers genetisch aangepaste miniatuurvarkens waarvan de organen op tientallen punten zijn "vermenselijkt" om afstoting en infectierisico’s te verminderen.
Geen definitieve oplossing
Voor de patiënt was dit geen definitieve oplossing: nadat de varkensnier werd verwijderd, moest hij nog 82 dagen dialyse ondergaan tot er in januari van dit jaar een donororgaan beschikbaar kwam. Dat menselijk donororgaan functioneert inmiddels goed.
Artsen benadrukken dat deze zaak laat zien hoeveel potentieel xenotransplantatie heeft als tijdelijke brug naar een menselijk orgaan, maar ook hoe groot de technische en medische hindernissen nog zijn.