Wereld
Politiek
VS onder Trump ‘keert zich tegen volledig ecosysteem van mensenrechten’, zegt HRW-directeur
De terugkeer van Trump in het Witte Huis vormt een "ongekende bedreiging" voor de mensenrechten, zei de nieuwe directeur van Human Rights Watch tegen Euronews.
Trumps terugkeer in het Witte Huis heeft een al langer gaande "neerwaartse spiraal" op het gebied van mensenrechten verder versterkt, een ontwikkeling die al onder druk stond door Rusland en China. Dat stelt Human Rights Watch in zijn jaarlijkse World Report.
In het rapport stelt de wereldwijde waakhond voor mensenrechten dat de wereld de afgelopen twintig jaar in een “democratische recessie” verkeert, waarbij de democratie is teruggevallen tot historisch lage niveaus die sinds 1985, vóór de val van de Sovjet-Unie, niet meer zijn voorgekomen.
Maar terwijl de druk op democratische systemen wereldwijd geleidelijk toeneemt, is de "snelheid waarmee het Amerikaanse democratische systeem in slechts één jaar is uitgehold door de regering-Trump verbijsterend", zei HRW-directeur Philippe Bolopion in een interview met Euronews.
Die "zeer snelle achteruitgang van de democratie in de VS" heeft internationale gevolgen, waarschuwde Bolopion. Volgens hem keert de regering-Trump zich "tegen het volledige ecosysteem van mensenrechten", dat nu "onder een ongekende bedreiging van de regering-Trump" staat.
De regering-Trump "heeft het gemunt op de onafhankelijkheid van rechters, journalisten, academische instellingen, advocatenkantoren en grote bedrijven" en "heeft geprobeerd het vertrouwen in de onaantastbaarheid van verkiezingen te ondermijnen."
"Het is echt een aanval op meerdere fronten op alle checks-and-balances die de Amerikaanse democratie in het verleden sterk en veerkrachtig hebben gemaakt", voegde hij eraan toe.
Het World Report wees op de inzet van Immigration and Customs Enforcement (ICE)-agenten in Amerikaanse steden, die "honderden onnodig gewelddadige en misbruikmakende invallen" hebben uitgevoerd.
"Het raciale en etnische zondebokdenken van de regering, de binnenlandse inzet van Nationale Garde-eenheden onder het voorwendsel van machtsuitbreiding, herhaalde wraakacties tegen vermeende politieke tegenstanders en voormalige functionarissen die nu kritiek op hem uiten, evenals pogingen om de dwingende bevoegdheden van de uitvoerende macht uit te breiden en democratische checks-and-balances uit te schakelen, liggen ten grondslag aan een duidelijke verschuiving richting autoritarisme in de VS", aldus het rapport.
'Wereldwijde coalitie' nodig om op regels gebaseerd order te beschermen
"De achteruitgang van mensenrechten en democratie in de VS geeft de rest van de wereld het verkeerde signaal", ook aan Europa, waar volgens Bolopion vergelijkbare pogingen zijn gesignaleerd om "migranten en minderheden te demoniseren" en "de rechten van LGBTQ+-personen en vrouwen aan te vallen".
"Mensen in Europa moeten zich realiseren dat wanneer je de rechten aantast van bepaalde onbeminde of kwetsbaardere groepen in de samenleving, dat uiteindelijk iedereen komt achtervolgen."
Om deze dreiging het hoofd te bieden, roept Human Rights Watch landen op om weerstand te bieden aan "agressieve grootmachten" als Rusland, China en nu ook de Verenigde Staten.
"De Europese Unie kan een sleutelrol spelen bij het smeden van deze nieuwe alliantie, een beetje in de geest van wat de Canadese premier Mark Carney bepleitte in zijn toespraak op het World Economic Forum", zei Bolopion. In zijn toespraak, die vorige maand in Davos plaatsvond, riep Mark Carney "middelgrote mogendheden" op om "een nieuwe orde op te bouwen die onze waarden belichaamt, zoals respect voor mensenrechten, duurzame ontwikkeling, solidariteit, soevereiniteit en territoriale integriteit van staten."
"Als we terug willen naar een wereld waarin wreedheden niet langer worden getolereerd", zei Bolopion, "zullen landen overal ter wereld de handen ineen moeten slaan en opkomen voor mensenrechten, internationale gerechtigheid, de rechtsstaat en de hele architectuur waarin de wereld heeft geïnvesteerd om wreedheden te voorkomen."
Documenteren van mensenrechtenschendingen wordt 'gevaarlijker'
Human Rights Watch is zelf niet gespaard gebleven van de aanvallen op internationale instellingen die het in zijn rapport beschrijft.
"Nu de wereld autoritairder wordt, krimpt de ruimte voor het maatschappelijk middenveld", zei Bolopion. "En het werk van Human Rights Watch wordt complexer, moeilijker en in sommige gevallen gevaarlijker."
(Euronews 2026/Managing Editor: Benjamin Sluis - The Press Junction/Illustratie: ©History in HD via Unsplash)