Het totale verbruik uit hernieuwbare bronnen in de EU is met bijna 50% gestegen, vooral dankzij waterkracht en, in toenemende mate, zonne-energie.
Oostenrijk voert de EU aan als het gaat om het gebruik van groene stroom, met het hoogste aandeel elektriciteit dat uit hernieuwbare bronnen komt. Volgens Eurostat staat het land op de eerste plaats met een bijna 90% aandeel groene elektriciteit, mede dankzij zijn 16 waterkrachtcentrales.
Zweden volgt op korte afstand met 88%, vooral aangedreven door wind- en waterkracht, terwijl een ander Scandinavisch land, Denemarken, derde is met 80%, dankzij zijn uitgebreide netwerk van windparken op land en op zee.
Landen die ook ruim boven de 50% eindigen, zijn Portugal (66%), Spanje (60%) en Kroatië (58%), terwijl Italië en Frankrijk in de onderste helft van het EU-klassement eindigden, respectievelijk als 18e en 21e.
De laagste aandelen groene stroom werden gemeten in Malta (11%), Tsjechië (18%), Luxemburg (20,5%), Hongarije en Cyprus (24%).
Deze cijfers hebben betrekking op alle elektriciteit uit hernieuwbare bronnen, inclusief stroom die uit het buitenland wordt geïmporteerd.
Het gebruik van groene elektriciteit in de Europese Unie is de afgelopen twee decennia sterk toegenomen.
In 2004 was groene stroom goed voor slechts 16% van het totale elektriciteitsverbruik. Zo’n tien jaar later was dat opgelopen tot bijna 29%, en inmiddels staat het aandeel op 47,5%.
Zal zonne-energie waterkracht inhalen als belangrijkste bron van groene elektriciteit?
Windenergie is momenteel de grootste hernieuwbare bron voor elektriciteitsproductie, met 38% van het totaal, gevolgd door waterkracht met 26%. De snelst groeiende bron is echter zonne-energie, die van slechts 1% in 2008 groeide naar meer dan 23% in 2024, goed voor 304 TWh.
Energie-expert Ben McWilliams van denktank Bruegel zegt tegen Europe in Motion dat "het vrijwel zeker is dat zonne-energie waterkracht in de komende jaren zal inhalen".
"Projectontwikkelaars blijven zonneparken in recordtempo bouwen, terwijl de uitrol van waterkracht niet toeneemt", aldus McWilliams, die eraan toevoegt dat hoe meer zonne-energie Europa kan installeren, hoe beter dat is voor de energiezekerheid.
"Elk nieuw zonnepaneel verkleint de afhankelijkheid van olie, gas en steenkool, en juist die afhankelijkheden vormen de echte bedreiging voor de Europese energiezekerheid", zegt McWilliams.
Afhankelijkheid van China voor zonnepanelen is op lange termijn geen probleem, zeggen experts
Hoewel de overgrote meerderheid van de zonnepanelen die in de EU worden geïnstalleerd in China wordt geproduceerd, wijst McWilliams de gedachte van de hand dat dit Europa kwetsbaarder maakt in tijden van geopolitieke spanningen.
"Zonnepanelen zijn een voorraad, geen stroom; zodra de EU een paneel uit China heeft geïnstalleerd, blijft het daar staan", zegt hij. "Als – om welke reden dan ook – de import van zonnepanelen uit China zou stilvallen, zou dat alleen de uitrol van nieuwe zonneparken vertragen en zou de productie elders (waaronder in eigen huis) toenemen binnen een periode van twee à drie jaar".
Volgens brancheorganisatie Solar Power Europe zijn er momenteel 166 bedrijven in de EU actief in de productieketen van fotovoltaïsche technologie, oftewel licht-naar-stroom-omzetting.
Het merendeel daarvan is gevestigd in Duitsland, hoewel de meeste zonne-energiekapaciteit per hoofd van de bevolking wordt opgewekt in Nederland, met ongeveer 1.044 W per jaar.
(BS/©Euronews/vertaling en adaptatie: The Press Junction/Illustratie: Moritz Kindler via Unsplash)