Duitsland en Italië dringen aan op verregaande nieuwe bevoegdheden om buitenlandse aanbieders van stablecoins uit de Europese Unie te weren, tenzij hun thuisland aan de EU-regels voldoet. Die stap kan sommige van ’s werelds grootste cryptobedrijven de toegang ontzeggen tot een van de grootste financiële markten ter wereld. Dat blijkt uit een document dat Euronews kon inkijken.
De twee landen zetten hun standpunt uiteen in een gezamenlijke discussienota die op 27 maart werd verspreid, vooruitlopend op een vergadering van een werkgroep over het Market Integration and Supervision Package (MISP) van het blok.
Het document plaatst het voorstel expliciet in de context van de Europese "stabiliteit en soevereiniteit": taal die duidelijk maakt dat dit minstens zozeer een geopolitieke zet is als een pakket financiële regels.
Een groot ‘nee’ tegen Amerikaanse stablecoins?
Het voorstel richt het vizier rechtstreeks op zogeheten multi‑issuer stablecoins: tokens die gelijktijdig in meerdere rechtsgebieden worden uitgegeven, met reserves die daartussen zijn opgesplitst.
Stablecoins zijn cryptomunten die een vaste waarde moeten behouden, doorgaans gekoppeld aan de dollar of de euro, en gedekt door echt geld dat als reserve wordt aangehouden zodat houders op elk moment kunnen uitstappen.
"Om de stabiliteit en soevereiniteit van het EU‑financiële stelsel te waarborgen, is het noodzakelijk een alomvattend en geharmoniseerd regelgevend kader op te zetten voor wereldwijde stablecoins uit derde landen met multi‑issuance‑regelingen," stelt het document.
Hoewel er geen concrete bedrijven worden genoemd, sluit de omschrijving nauw aan bij de huidige modellen van grote, aan de dollar gekoppelde stablecoin‑aanbieders, waarvan de meeste buiten de EU zijn gevestigd, en met name in de VS.
In het voorgestelde kader zouden dergelijke aanbieders geen tokens meer in de EU mogen aanbieden, tenzij de Europese Commissie formeel heeft vastgesteld dat het toezichtsregime in hun thuisland gelijkwaardig is aan de EU‑normen.
Geen gelijkwaardigheidsbesluit, geen markttoegang. Aangezien de VS momenteel geen vergelijkbaar kader heeft, zou het voorstel er in de praktijk toe kunnen leiden dat grote aan de dollar gekoppelde stablecoins volledig van de EU‑markt worden buitengesloten.
Kill switch
Het voorstel geeft toezichthouders bovendien de beschikking over een harde ‘kill switch’. Volgens de conceptbepalingen moet de Europese Bankautoriteit (EBA) een stablecoin volledig verbieden als het mechanisme voor het overboeken van reserves faalt, als de uitgever zijn nationale regels ernstig schendt of als er aanwijzingen zijn dat hij in strijd handelt met de belangen van EU‑tokenhouders.
Het risico van grensoverschrijdende stablecoins is eenvoudig: een stablecoin die gezamenlijk wordt uitgegeven door een Amerikaans en een Europees bedrijf heeft zijn dekking opgesplitst over beide partijen.
Als EU‑houders massaal tegelijk willen uitstappen, kan de Europese pot te klein zijn om iedereen terug te betalen. Het geld is er wel, maar staat op een Amerikaanse bankrekening, die mogelijk onderworpen is aan Amerikaanse regels. Dat zou de overboeking naar Europa kunnen vertragen of blokkeren.
Duitsland en Italië willen het wettelijk verplicht stellen dat er altijd onmiddellijk geld kan worden doorgestuurd vanaf de niet‑EU‑zijde om zo’n tekort te dekken of, zoals het document het formuleert, dat "reserves aan activa kunnen worden herverdeeld en effectief over de grenzen heen naar de Unie kunnen worden gemobiliseerd zonder juridische of operationele belemmeringen in het geval van lokale liquiditeitstekorten, ook in tijden van crisis of financiële stress".
Als aan die garantie niet kan worden voldaan of als de uitgever zijn nationale regels overtreedt of in strijd met de belangen van EU‑houders handelt, moet de Europese Bankautoriteit (EBA) volgens het voorstel de stekker er volledig uittrekken en de stablecoin verbieden op de EU‑markt.
Race tegen de klok
De urgentie achter het voorstel komt van de European Systemic Risk Board (ESRB), de waakhond voor systeemrisico’s in de EU, die multi‑issuer‑structuren bij stablecoins al heeft aangemerkt als bron van kwetsbaarheden en potentiële risico’s voor de financiële stabiliteit.
De vrees is dat een instorting of bevriezing van een stablecoin door de EU‑markten kan golven zoals een bankrun dat doet. De ESRB heeft Europese en nationale autoriteiten opgeroepen om uiterlijk eind 2026 waarborgen in te voeren, gevolgd door aanvullende maatregelen tegen eind 2027.
Duitsland en Italië betogen dat die aanbevelingen moeten worden verankerd in de lopende MISP‑onderhandelingen, voordat het raamwerk definitief wordt: "Timing is cruciaal en we moeten snel handelen om de risico’s voor financiële stabiliteit en consumentenbescherming die voortvloeien uit de multi‑issuance‑regeling aan te pakken in de lopende MISP‑onderhandelingen," aldus het document.
Strenger toezicht vanaf dag één
Het voorstel zou grote uitgevers van stablecoins ook direct onder het toezicht van de EBA brengen door deelname aan een multi‑issuerregeling met een derde land automatisch tot de status van "significant" te verheffen. Onder de bestaande regels wordt significantie bepaald aan de hand van omvang: aantal gebruikers, transactievolumes.
Duitsland en Italië willen daar een automatische trigger aan toevoegen: zodra een aanbieder überhaupt een grensoverschrijdende gesplitste structuur gebruikt, valt hij vanaf dag één onder het strengste toezicht, ongeacht zijn schaal.
MiCAR, dat in 2024 van kracht werd, verplicht stablecoin‑uitgevers die in de EU actief zijn al om voldoende reserves aan te houden en aan governance‑eisen te voldoen.
Maar volgens het Duits-Italiaanse document vertoont het huidige kader gaten bij grensoverschrijdende regelingen waarbij de uitgevende entiteit buiten de EU‑jurisdictie valt. Die gaten moeten worden gedicht voordat de wereldwijde adoptie van stablecoins verder versnelt.
De discussienota is ingediend bij de Working Party on Financial Services and Banking Union voorafgaand aan diens vergadering op 30 maart. Het stuk is geen officieel EU‑standpunt, maar ‘non‑papers’ van dit type, zeker als ze worden gesteund door de twee grootste economieën van de eurozone, wegen zwaar mee bij de uiteindelijke wetgeving.
(©Euronews 2026 / Managing Editor: Yves Peeters - The Press Junction /Picture: picture alliance / ipa-agency | marco iacobucci)