The Press Junction.
The Press Junction.
12 mei 2026

Een jaar Trump-bezuinigingen op buitenlandse hulp: lijdt humanitaire financiering eronder?

©Sam Mann via Unsplash

De VS hebben in 2025 fors gesnoeid in humanitaire hulp, waarna veel EU-landen volgden om middelen om te buigen naar binnenlandse uitgaven en naar crises dichter bij huis, zoals in Oekraïne.

De humanitaire financiering gaat al sinds 2023 achteruit en laat daarmee zien hoe kwetsbaar ze is voor de politieke grillen van het moment. De hardste klap voor de uitgaven in het buitenland kwam in 2025, toen de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio aankondigde dat 83% van de programma’s van USAid — het ontwikkelingsagentschap van de VS — zou worden geschrapt.

Een vergelijkbaar beeld is wereldwijd te zien: tussen 2025 en 2026 kelderde de totale mondiale humanitaire financiering van ongeveer €23,97 miljard ($27,60 miljard) naar circa €7,34 miljard ($8 miljard), zo blijkt uit de meest recente cijfers van de Financial Tracking Service (FTS).

Op dit moment zijn de EU en de lidstaten samen goed voor meer dan 40% van de wereldwijde ontwikkelingshulp, terwijl de VS 28,3% voor hun rekening nemen. Zweden is de grootste donor binnen de EU en financiert 9,9% van het mondiale totaal, gevolgd door Duitsland met 6,9%. Toch kondigde Duitsland eind vorig jaar aan dat het budget voor humanitaire hulp wordt verlaagd tot €10,06 miljard — een daling van €251 miljoen vergeleken met 2025 en bijna 20% minder dan in 2023.

“In deze dramatische situatie de eigen uitgaven terugbrengen tot het laagste niveau in tien jaar is simpelweg onacceptabel”, zei Åsa Månsson, directeur van VENRO, de koepelorganisatie van ontwikkelings‑ngo’s in Duitsland, in een verklaring.

Daarnaast kondigde Zweden een korting aan van zo’n €930 miljoen (10 miljard kronen) op ontwikkelingshulp aan Mozambique, Zimbabwe, Liberia, Tanzania en Bolivia, om het geld in plaats daarvan naar Oekraïne om te leiden. De stap maakte deel uit van een koers waarbij “kosteneffectiviteit, nieuwe transformatieve benaderingen en innovatie leidende principes voor de strategie zijn”, aldus de Zweedse Rijkskanselarij.

Eenzelfde ontwikkeling is zichtbaar bij internationale organisaties, die hun budgetten voor ontwikkelingssamenwerking stuk voor stuk zien krimpen.

Tot nu toe zijn de VN-vluchtelingenorganisatie (UNHCR), het Wereldvoedselprogramma (WFP) en het Central Emergency Response Fund de drie grootste ontvangers van fondsen in 2026, maar ook hun budgetten zijn kleiner dan vorig jaar.

Wereldwijd gaat het grootste deel van de middelen naar gezondheid en voedselzekerheid.

Het merendeel van de Europese humanitaire hulp gaat naar Oekraïne ($607,7 miljoen).

Maar de exacte cijfers kunnen nog veranderen nu de EU begint te onderhandelen over de begroting voor 2028 tot 2034: het onderdeel ontwikkelingssamenwerking van de EU‑begroting, “Globaal Europa” genaamd, staat op de rol voor een verhoging met 75%.

De helft van deze begrotingspost zal worden bestemd voor Oekraïne, terwijl €43,2 miljard naar andere landen gaat die in de wachtkamer staan voor EU‑lidmaatschap.
 

Delen: