Duizenden Franse supermarkten gebruiken inmiddels kunstmatige intelligentie (AI) om winkeldiefstal op te sporen. Klantbewegingen worden in real time geanalyseerd om verdacht gedrag te signaleren. Volgens berichten heeft de technologie de verliezen voor veel supermarkten teruggedrongen, maar ze roept ook vragen op over privacy en transparantie.
De software werkt door livebeelden van de camera’s in de winkel te analyseren. Zodra het algoritme verdachte gebaren of gedrag detecteert, zoals een artikel in een tas stoppen of herhaaldelijk producten aanraken zonder te scannen, stuurt het een kort videofragment naar het winkelpersoneel.
"We krijgen dan een waarschuwing. Dat kan om een eenvoudig gebaar of een dubbelzinnig gebaar gaan. Maar het ergste is het verstoppen. Vaak gaat het om (het) verstoppen (van een product) of om handen die in tassen verdwijnen," zegt Nelson Lopes, manager van een supermarkt in Montreuil, nabij Parijs. "Maar wat het meest voorkomt, is verstoppen en zodra er iets wordt verstopt, staat iedereen op scherp, iedereen kijkt mee op de camera’s," voegt hij eraan toe.
Supermarktondernemer Arul Judson herinnert zich dat hij in zijn eerste jaar zonder AI bijna €60.000 verloor, maar nu zegt hij dat de verliezen ongeveer gehalveerd zijn.
Ondertussen betaalt apotheker Latifa Gharbi in Parijs €200 per maand om haar camera’s met AI uit te rusten. Daardoor kan ze naar schatting €4.000 per jaar besparen en de kosten van een beveiligingsmedewerker vermijden.
Een juridisch grijze zone en privacyzorgen
De technologie bevindt zich echter in een juridisch grijze zone. Frankrijk heeft geen specifieke wet die gedragsgerichte AI-surveillance in commerciële ruimtes toestaat. Winkels zijn ook niet verplicht om klanten te informeren wanneer het systeem wordt gebruikt.
De Franse gegevensbeschermingsautoriteit, de CNIL (Commission nationale de l’informatique et des libertés), is duidelijk: deze camera’s analyseren op grote schaal persoonsgegevens en het commerciële gebruik ervan is verboden zonder specifieke wet.
Ondanks die institutionele waarschuwing heeft de Franse softwarestart-up Veesion "2.000 tot 3.000 winkels" in heel Frankrijk uitgerust. De CEO van het bedrijf, Thibault David, verdedigt de technologie en houdt vol dat die in overeenstemming is met de Europese AVG-regels en geen biometrische analyse uitvoert.
Veel winkeliers stellen dat de AI-software simpelweg een hulpmiddel is om hun broodwinning te beschermen nu diefstallen toenemen door de aanhoudende kostencrisis.
"Het is een veiligheidsmaatregel, stel ik me zo voor, voor de eigenaar. Als het beperkt blijft, het gebruik afgebakend is, het niet gedeeld wordt, enzovoort. Het is uiteindelijk net als een camera. Dus het stoort mij niet," zegt Loan, een 65-jarige klant.
Parlementsleden bespreken voorstellen om een beter gereguleerd kader voor AI-surveillance te creëren. Het debat over waar beveiliging ophoudt en surveillance begint lijkt de komende jaren nog niet te gaan liggen.
(©Euronews 2026 / Managing Editor: Rob Kruiswinkel - The Press Junction /Picture: Franki Chamaki via Unsplash)